Veel inburgerings-instellingen hebben gehoopt op grote aantallen cursisten, maar nu daar tot op heden ( 25 februari 2008) niets van terecht gekomen is, is het maar de vraag wie hiervoor verantwoordelijk is. Dat zal wel een van de onderwerpen van de komende parlementaire enquête worden.
A Deux is één van de instellingen die aan de bel getrokken heeft. Ze huilen krokodillentranen nu, want er wordt verlies geleden, zeggen ze. Het is maar de vraag of dat zo is, en hoe groot dat verlies feitelijk is, en ook waar dat precies aan ligt, ik kan niet in hun portemonnee kijken. Feit is wel dat zij overduidelijk minder inkomsten hebben gekregen dan waarop ze gehoopt hadden …
A Deux en lotgenoten van A Deux willen nu graag toch hun miljoenen zien. Die miljoenen zijn er wel, alleen liggen die ergens ongebruikt. Dat begrijpt A Deux heel goed. Er hebben helaas weinig cursisten van kunnen profiteren. Als de claim van A Deux, en vervolgens natuurlijk ook van tientallen andere re-integratie-instellingen en taalscholen, gehonoreerd zou worden, zou dat betekenen dat die (honderden) miljoenen nu alsnog zullen worden uitgegeven, maar dan niet aan cursussen... nee louter aan instellingen die hun risico's niet goed hebben ingeschat. De in stellingen kunnen hun kaspositie versterken als ze die miljoenen alsnog zouden krijgen.
Ik kan niet in de portemonnee kijken van deze bedrijven.
Maar toevallig had ik juist op dezelfde vrijdag als waarop NOVA-tv ( 22 februari 2008) een item had over A Deux, compleet met een boze advocaat die namens het bedrijf sprak, zelf een persoonlijke kennismaking met het bedrijf. Ik had de eer om een sollicitatiegesprek daar te mogen voeren. Ik kan op grond van dat gesprek wel zeggen dat de uitgaven die A Deux heeft gedaan op grond waarvan zij hun schade claimen minimaal is. Uiteindelijk heb ik geen directe kennis gemaakt met A Deux, maar deze indirecte vorm was voldoende informatief.
De locatie waar de lessen moeten worden verzorgd is net als in veel andere gevallen schandalig: met spaanplaat afgetimmerde, smerige hokken, die geen onderwijsinspectie zouden doorstaan. Meubilair was navenant en zou geen goedkeuring krijgen van de arbodienst. Wc’s heb ik niet geïnspecteerd, maar ik kan me helaas een goede voorstelling maken … het is niet voor niks dat je een dergelijke plek onbewust en instinctief ontwijkt: puur op ervaring. Het is een schande dat in een dergelijke setting mensen zouden moeten worden ontvangen. Als ze zouden komen. Aan de locatie is niet veel geld besteed.
Docenten (zoals ik in dit geval ook) worden door A Deux en consorten alleen aangenomen op basis van: we bellen je wel als er een groep op de stoep staat. Ik ben op deze of vergelijkbare basis al bij drie taalaanbieders “aangenomen”. Op dat laatste moment moet dan ook duidelijk worden (of niet helemaal…) onder welke contractuele voorwaarden er gewerkt zou kunnen worden. Dus het is ook onzin om te veronderstellen dat aan personeel veel geld is uitgegeven: het is echt niet zo dat docenten worden ingehuurd die dan vervolgens niets moeten doen, terwijl ze wel salaris zouden vangen. Zo zit dat met die moderne contracten niet in elkaar. Er is in de meeste gevallen helemaal niet veel personeel aangenomen, hooguit wordt er personeel achter de hand gehouden. In veel gevallen wordt trouwens ook zeer slecht betaald, slechter dan gebruikelijk was bij de ROC’s, slechter dan volgens de onderwijs-cao’s zou moeten en in de meeste gevallen doodleuk op basis van flex-contract.
A Deux heeft het personeelsbeleid uitbesteed aan een man die opereert als een ouderwetse ronselaar. Hij vond het niet nodig om een contract op te stellen in verband met te verrichten werkzaamheden. Nee, zei hij, een door hem te zijner tijd te sturen e-mail waarin stond dat ik dan en dan daar en daar kon beginnen ach, dat was wel genoeg.
De ronselaar liet met (volgens mij toch wel ongepaste) trots weten dat zijn bedrijf wel bestond maar niet echt goed op te sporen was. Ik had ter voorbereiding op het gesprek natuurlijk goed gegoogled, maar inderdaad zonder resultaat. Over mij was hij vast en zeker veel meer aan de weet gekomen. Zijn CV, waar ik toch maar naar vroeg, was naar eigen zeggen een zwerftocht geweest langs re-integratiebureaus, gemeentelijke onderafdelingen van Sociale Dienst e.d., maar er was eigenlijk geen touw aan vast te knopen. Van NT2-onderwijs had hij geen verstand. De manier waarop cursisten aan hun in inburgeringsexamen-verplichtingen zouden moeten voldoen, zou vooral een zaak van de docent worden. In de klassen die ik ooit zou krijgen ( …) zouden mensen kunnen zitten van verschillende niveaus en opleidingsniveaus, behalve echte analfabeten. Er zou gewerkt gaan worden met Nieuwe Buren, een methode die niet direct geschikt is voor oudkomers, die grotendeels te laag opgeleid zijn om efficiënt met deze methode te kunnen werken. De cursisten zouden tweemaal in de week les krijgen. Ze hadden ook een (oude) computer gekregen van A Deux, zodat ze thuis ook hard konden werken aan hun inburgering. Maar of dat nou zo’n realistische gedachte is? Onnavolgbaar … Marco Zwartjes. Mocht ik hem te kort doen, dan merk ik het wel aan reacties op deze weblog. Of aan de uiteindelijke melding van A Deux dat men mij geen baan zal aanbieden.
Aan computers tenslotte was ook niets, geen cent besteed. Op de locatie waar ik de twijfelachtige eer had om het moderne NT2-onderwijs in volle glorie te aanschouwen waren de computers (pentium drie, zeer oud) cadeau gedaan door ING en ABN-AMRO. Afdankertjes. Dit maakt het derde wereld imago toch aardig kompleet …
De gemeenten zijn natuurlijk ook in gebreke gebleven door niet de beloofde groepen aan te leveren. Werkelijk beloofd is trouwens niet zo veel. Er werd mondeling wel geschermd met grote getallen: Amsterdam en Rotterdam probeerden elkaar eind 2006 en begin 2007 nog de loef af te steken met stoere praatjes van de wethouders die respectievelijk 10.000 dan wel 15.000 mensen per jaar zouden gaan inburgeren ... allemaal oudkomers ... en van die grote getallen is natuurlijk helemaal niets terecht gekomen ... Het is bij een paar honderd cursisten per stad gebleven. Maar de ondernemende instellingen hebben, verblind door de euro-tekens, niet goed opgelet: ze hebben gunningen gekregen en ze komen er nu achter dat een gunning niet veel inhoudt. De contracten die de gemeente hebben opgesteld met de instellingen die de gunningen hebben gekregen zijn vast en zeker goed dichtgetimmerd. Als dat niet zo is, zou de gemeente niet alleen te kort schieten bij het naar cursus sturen van de inburgeraars om wie het gaat, maar achteraf ook nog eens vele miljoenen wegsmijten in de hollebollegijs van re-integratiebedrijven en/of taalinstituten ...
Het zou erg onverstandig zijn om ondernemingen die te veel risico's nemen te subsidiëren ... waarbij je vooral moet beseffen dat dergelijk subsidiegeld hun echt niet toekomt. De enigen die rechten hebben op dat geld (honderden miljoenen euro's per jaar!), dat zijn de mensen die behoefte hebben aan inburgeringscursussen, of taalcursussen. Zij zijn tot op heden het kind van de rekening.